Patron szkoły

Tadeusz Kościuszko (1746 – 1817), Naczelnik insurekcji z 1794 r., w czasie której odniósł słynne zwycięstwo nad wojskami rosyjskimi w bitwie pod Racławicami. Zmarł w Szwajcarii, został pochowany na Wawelu. Na jego cześć, w latach 1820-1823, usypano w Krakowie kopiec, a podróżnik Edmund Strzelecki odkryty przez siebie w 1840 roku najwyższy szczyt w Australii nazwał Górą Kościuszki.


Tadeusz Kościuszko – konstruktor i inżynier wojskowy

Tadeusz Kościuszko wsławił się jako doskonały konstruktor i inżynier wojskowy.

Jednym z najważniejszych zadań, jakie powierzono Kościuszce podczas jego pobytu w Stanach Zjednoczonych, jesienią 1777 roku, było ufortyfikowanie Bemis Heights, wzgórz pod miastem Saratoga. 30-letni polski inżynier potrafił wykorzystać naturalne właściwości terenu oraz umocnić go szańcami i redutami, czym przyczynił się do przełomowego zwycięstwa w walce z Anglikami.

Inne pomysły jego autorstwa to ufortyfikowanie rzeki Hudson, przepływającej przez stany New York i New Jersey. Aby uniemożliwić poruszanie się rzeką nieprzyjacielskich okrętów, przeciągnięto przez rzekę olbrzymi łańcuch. Osłaniały go ogniem baterie dział.

Kościuszko był także głównym projektantem twierdzy West Point, obecnie prestiżowej amerykańskiej akademii wojskowej. Była to twierdza kluczowa dla kontrolowania rzeki Hudson, w opinii Jerzego Waszyngtona najważniejszy posterunek w Ameryce.

Wiedzę w dziedzinie inżynierii wojskowej zdobywał Tadeusz Kosciuszko w warszawskiej Szkole Rycerskiej, uczelni założonej przez Stanisława Augusta, która miała kształcić nowoczesną elitę państwa. Nauczycielami w szkole byli głównie obcokrajowcy. Egzamin z matematyki praktycznej i fortyfikacji zdawał w 1766 roku u inżyniera wojskowego Fryderyka Kaufmanna. Zdobyte tam wiadomości uzupełnił podczas pobytu w Paryżu, gdzie bawił jako królewski stypendysta.

W wojnie o niepodległość USA Kościuszko walczył w stopniu pułkownika inżynierów – specjalności ważnej, bowiem w istniejącej od niedawna amerykańskiej armii brakowało wykształconych fachowców, m.in. inżynierii.

Za swoje zasługi Kościuszko został doceniony. Po zakończeniu wojny jesienią 1783 roku awansował do stopnia generała brygadiera. Uhonorowano go także Orderem Cyncynata – przyznawanym przez Towarzystwo Cyncynatów, kombatantów wojny o niepodległość.

Zabytkowe fortyfikacje i umocnienia, w których przygotowaniu wybitną rolę odegrał Tadeusz Kościuszko, są obecnie dużą atrakcją turystyczną. W  jednym z fortów przechowywane są rysunki autorstwa Kościuszki, a na polu bitwy pod Saratogą znajduje się poświęcony jemu obelisk.

W celu upamiętnienia tej wielkiej postaci 23 marca 1975 roku nadano naszej szkole imię Tadeusza Kościuszki. Uroczystość miała podniosły charakter. Wzięli w niej udział przedstawiciele władz szkolnych i powiatowych. Przybyło wielu rodziców, członków Komitetu Opiekuńczego, a także przedstawiciele leżajskich zakładów pracy. Przedstawiciel Kuratorium Okręgu Szkolnego w Rzeszowie, naczelnik Ryszard Doroba, odczytał decyzję o nadaniu szkole imienia Tadeusza Kościuszki. Przewodniczący Komitetu Rodzicielskiego, Jan Nicpoń, odczytał akt ufundowania sztandaru. Następnie rodzice wręczyli sztandar dyrektorowi szkoły Władysławowi Rusieckiemu. Młodzież złożyła ślubowanie na sztandar. Nastąpiło wbicie pamiątkowych gwoździ. Dokonano odsłonięcia tablicy pamiątkowej, która obecnie znajduje się na ścianie dekoracyjnej w korytarzu budynku B.